Amosando publicacións coa etiqueta Lugo. Amosar todas as publicacións
Amosando publicacións coa etiqueta Lugo. Amosar todas as publicacións

domingo, 12 de abril de 2026

ENTRE LUGO E FRIOL: A PEDRA, PROTAGONISTA

 Cando planifiquei esta ruta pensaba que toda ela transcorría polo concello de Outeiro de Rei e nada máis lonxe da realidade: resulta que os lugares polos que pasa pertecen ao concello de Lugo (moi pouco) e ao de Friol (a maioría) desto dinme conta cando empezamos a camiñar.

Características da ruta:

Lonxitude: 7,5 km.

Dificultade: fácil

Ruta circular sen seinalizar. O meu track en WIKILOC

Descripción.

A ruta ten inicio e fin na aldea de Outeiro que pertence ao concello de Lugo. Esta aldea, oficialmente chámase S. Salvador do Outeiro das Camoiras e a parroquia tiña en 2020 menos de 50 habitantes en total.

Aparcamos ao pé da igrexa.

Igrexa de Outeiro

Lugo ten nada menos ca 54 parroquias. S. Salvador do Outeiro é pequena e a inmensa maioría das casas son de pedra.

Nesta época encántanos ver as flores das árbores.

Deseguida, no medio da aldea, deixamos o asfalto e pillamos este camiño fermoso


Deixamos Outeiro observando a súas vivendas moi grandes e de pedra.


Penso que nunca vin en Galicia un rabaño con tantas ovellas!

Seguimos por camiños en moi bo estado e rodeados de laxas que terán moitísimos anos.

Vemos cabalos. Estamos moi cerca do Club Hípico O Toxal.

Unha vacas que buscan a sombra...

Estamos en Corra que pertence á parroquia de Vilalvite, xa no concello de Friol.

No lugar de Corra só vimos dúas  ou tres casas e, de feito, no 2024 só vivía aí unha persoa.



Deseguida chegamos a O Sobrado que pertence tamén á parroquia de Vilalvite. É un lugar tamén moi pequeno no que en 2024 vivían 4 habitantes.



A pedra é sempre a nosa compañeira de ruta, ou ben nas vivendas ou nos peches de terras, prados e montes.


Abandonamos o asfalto despois de atravesar O Sobrado pillando este camiño.


Os peches de pedra son un elemento presente e característico da nosa arquitectura rural tradicional para delimitar a propiedade. Son peches de pedra seca (non levan barro nin ningún outro elemento polo medio. É só pedra ben colocada) 
Estes peches están recoñecidos como Patrimonio Inmaterial da Humanidade.


Camiñamos agora un tramo polo Camiño Real que conecta Lugo con Sobrado e atravesa Friol pasando polas parroquias de Santalla de Devesa, Cotá, Villalvite y Friol. Nós compartimos un pequeno tramo na parroquia de Vilalvite. O tramo que pasa por este concello de Friol foi rehabilitado no 2018 (4,5 km.)


Parte deste Camiño Real (o que nos tocou camiñar a nós) vai por asfalto aínda que é un tramo moi tranquilo, sen apenas tráfico.


Os peches de pedra tradicionais galegos teñen as súa raíces na necesidade das comunidades rurais de protexer cultivos e gando, así como de marcar os límites das propiedades. Estes elementos arquitectónicos xurdiron nunha Galicia onde a pedra era un material abundante, accesible e duradeiro, o que fixo que se convertese na materia prima por excelencia para moitas construcións.



Atravesamos agora un camiño de monte.


Desembocamos nunha ancha pista.



Lugo, é unha provincia con centos de miles de manifestaciones deste tipo. Os nosos camiños e sendas están plagados destes muros, que eu podo aprezar nas moitas rutas que levo realizadas.


No track que eu elaborei, o percarrido collía agora por outro camiño á dereita pero atopamos este letreiro que pon:
"Propiedade do M.V. M.C. d´Arriba  e Gándaras de Ceide.
Lembre: acceso restrinxido sen autorización expresa da propiedade"
Non sabemos se se refire a que non se pode entrar nos montes sen permiso ou nos camiños. Como polo camiño non facemos ningún mal, por aí nos metemos. Ao mellor infrinximos algunha norma, pero tamén supoxemos que se non deixaran pasar polo camiño, estaría pechado dalgunha maneira...



MV MC quere dicir Montes Veciñais en Man común.


Xa volvemos estar no concello de Lugo, chegando ao final de ruta.


Os muros, sempre onnipresentes nesta ruta.
Grazas á forma en que se leva a cabo este proceso de construcción,  as estructuras presentan unha robustez que só se pode ver afectada por variacións do seu entorno. É dicir, aínda que a ausencia de argamasa no proceso de construcción obriga ao canteiro a aparellar e equilibrar cada pedra que sexa colocada, a estructura levantada non dependerá posteriormente da degradación natural da argamasa pola acción da auga ou da vexetación.


Neste tipo de construcción as pedras colócanse “sin labrar más que lo necesario, buscando la máxima estabilidad de la estructura a través de la elección de la pieza adecuada y su colocación en la posición óptima”.


As vivendas de nova construcción respectando o entorno.


Agora, durante uns poucos metros imos polo mesmo traxecto da ida. Estamos a piques de rematar esta interesante ruta.


Páxinas web consultadas:
https://hortosurbanos.deputacionlugo.org/wp-content/uploads/2025/02/dossier_pechestradicionais.pdf
https://blog.fundacionlaboral.org/tag/piedra-seca/


































luns, 5 de maio de 2025

LAGOS DE TEIXEIRO (LUGO) PR-G 275

 Santa Mª de Teixeiro é unha parroquia que pertence ao concello de Lugo. Hai moito tempo que oín falar dos seus lagos pero nunca os visitara. Agora hai unha ruta homologada que os percorre. O entorno destes lagos é empregado por moitos lucenses como lugar de ocio e hai moita xente que os percorre en bici (nós atopamos bastantes ciclistas) Pareceunos unha ruta ben fermosa, con gran frondosidade das árbores ao pé da área recreativa e do lago onde iniciamos e finalizamos o percorrido. Tamén preciosa e grande é a carballeira de S. Fitorio que atravesamos, fomos vendo outros lagos, moitos piñeirais e finalizamos por camiños de montes voltando ao inicio rodeando os primeiros lagos pola outra beira. Unha ruta preciosaaa!!

Características: 

Lonxitude: 11km.

Dificultade: fácil

Ruta circular perfectamente sinalizada, agás nun cruce que cortaron piñeiros e entre eles un no que estaba o sinal. O meu track en WIKILOC

Descripción:

Partimos e finalizamos esta ruta na Área Recreativa dos Lagos de Teixeiro, aqui está o panel de inicio de ruta.

Estes lagos  foron creados polo ICONA nos anos oitenta do pasado século. Son 4 lagos que iremos vendo no percorrido.

A finais dos oitenta, os Lagos de Teixeiro eran un punto de referencia para moitos lucenses como lugar de ocio e esparcemento, despois foron caendo no abandono e estes últimos anos este precioso entorno era unha ruina total. Agora, a fianais de 2024, iniciouse unha recuperación consistente en limpar, desbrozar, poñer pontes de madeira, acondicionar un miradoiro e homologar así esta ruta de sendeirismo.


Frondosas árbores medran en torno ao 1º e 2º lago.

O 2º lago está pegado ao 1º.


Unha fonte de pedra na que se pode ler "ano 1982" na área recreativa.

Deixamos atrás os lagos e a área recreativa.



Adentrámonos agora nun piñeiral.



Ás veces, entre os piñeiros, atopamos algún carballo.

A ruta ten paneis explicativos coma este que nos indica a 60m. o Miradoiro do Monte Castelo, na parroquia de S. Pedro de Labio
Por esta zona buscan os investigadores os restos do Castelo de Labio que foi famoso pola loita, a principios do S. XI, contra o rei Bermundo III na que participou Ulf O Galego, un xefe vikingo que estivo en Galicia 19 anos atacando e saqueando a nosa terra ademais de axudar a algún nobre. Despois da súa expulsión de Galicia, as incursións vikingas fóronse reducindo ata convertirse en historia.

Dende logo, este era un bo sitio para un castelo que os historiadores sinalan que houbo. As vistas sobre a cidade de Lugo son impresionantes.

Dende o Miradoiro de O Castelo tamén vemos concellos como Rábade, Outeiro de Rei...

Continuamos a camiñata entre piñeiros e manchas de autóctonas polos montes de Outeiro.


De súpeto, ábrese a paisaxe, á esquerda o monte de Outeiro de Fompedriña.

Entramos na Carballeira de S. Fitorio, inmensa e frondosa,


O camiño que atravesa a carballeira está en perfectas condicións  ao igual que en todo o percorrido. Os carballos non son moi vellos.

Atopo algo que vexo por vez 1ª: un marteloscopio ("os marteloscopios son parcelas forestais rectangulares de 100x100 m ou 1 hectárea nos que se numeran, cartografan e rexistran tódalas árbores")


Vemos agora o 3º lago.

Pensamos que teriamos que ir polo camiño que vemos á dereita en ascenso, pero non, o noso percorrido xira á esquerda despois do 4º lago que axiña veremos.

Se cruzamos esta ponte sobre o Rego de S. Fitorio iremos á unha pequena área recreativa que hai á beira do rego. Nós seguimos de frente sen rodear o lago. Só o vimos dende esta ponte.

A 4ª ponte.

Outra pequeniña ponte. Se fosemos pola área recrativa viriamos sair aquí, pola dereita .

Atravesamos un monte de toxos (pasamos perfectamente polas beiras do camiño)

 E saimos a unha pista na que non víamos o sinal de se había que ir á dereita ou esquerda porque cortaron piñeiros e o que tiña o sinal estaba alí caída. Cando se corta unha árbore que indicaba unha dirección nunha ruta, como é este caso, hai que poñela noutro lado!! Nós non tivemos problema porque eu sigo sempre un track e hai que pilla  á dereita.

A árbore co sinal:

Atravesamos agora outro monte. Os nosos toxos, tan típicos agora na primavera, fan os montes ben fermosos coa súa flor!

Unha rocha que semella a cara dun canciño, visto de perfil ou dun oso!!😯😯😯

Baixamos un camiño de monte e axiña chegaremos ao inicio.
 
As árbores empezan a diversificarse, estamos xa nos primeiros lagos, pero polo lado contraio a onde empezamos a ruta.


Unha singular fonte de pedra sen auga. O letreiro avisa que non é potable, pero está seca.


Vistas do 1º lago.




PÁXINAS WEB CONSULTADAS:

https://www.lavozdegalicia.es/noticia/lugo/lugo/2023/12/25/xunta-acondicionara-ruta-senderismo-lagos-teixeiro/00031703502553836949443.htm

https://mediorural.xunta.gal/sites/default/files/montes/ruta-lagos-teixeiro/index-es.html