Amosando publicacións coa etiqueta ruta lineal. Amosar todas as publicacións
Amosando publicacións coa etiqueta ruta lineal. Amosar todas as publicacións

martes, 24 de marzo de 2026

COSTA DE FOZ II: CASTRO DE FAZOURO- PRAIA DA RAPADOIRA

 No 1º tramo da Ruta "COSTA DE FOZ" percorremos 7,5 km. (dende a praia da Areoura ata a de Area Longa) Hoxe percorreremos 8,4 km. (dende o Castro de Fazouro ata a praia da Rapadoira en Foz)

Características: 

Lonxitude: 8,4 km.

Deficultade: fácil

Ruta lineal sen sinalizar aínda que moi intuitiva. O meu track en WIKILOC:

Descripción:

Partimos dende o Castro de Fazouro,  un castro marítimo que aproveita unha pequena península. A estructura que se pode ver corresponde aos últimos momentos de ocupación do Castro (Finais do S. III d. C) Actualmente hai excavados uns 400 m. cadrados.

Castro de Fazouro

Vistas cara a Burela dende o Castro.

Castro de Fazouro

O castro abarcaría bastante máis espazo, que está sen escavar. É un castro bastante grande que ocupa toda a península e que di a xente máis vella do lugar que antigamente era unha illa e só había unha ponte para poder cruzar.

Castro de Fazouro

Ao pé do castro está a praia de Area Longa, máis coñecida polos veciños como praia do Castro, unha praia que comparten as parroquias de Nois e Fazouro. Hai uns anos está praia estaba bastante concurrida pero foise deteriorando, fóronse metendo moitas pedras e  a baixada que antes había foi destruida polo mar e actualmente é imposible acceder a ela polo lado de Fazouro.

Por riba, unha parte do paseo marítimo que hai por riba da praia caeu hai xa dous invernos e no foi reconstruido.

Praia Area Longa ou O Castro

Seguimos a camiñata con vistas ao mar.

Pasamos polo Porto de Fazouro, lugar onde antigamente había lanchas que ían ao mar dedicándose á pesca de baixura. Xa hai ben anos que a actividade pesqueira desapareceu e hoxe este lugar serve a algúns veciños como praia, xa que é un lugar moi axeitado para o baño e para non encherse de area porque só hai unha pouca e só en marea baixa. A xente ponse nas rochas. 

Aínda queda algunha caseta de antigos pescadores, como se ve na imaxe.

Porto de Fazouro

Unha imaxe do porto en marea chea e con temporal marítimo.

Porto de Fazouro

Era un espectáculo ver hoxe o mar:

Unha imaxe de antigas casetas de pescadores. Dúas delas xa caeron.

Porto de Fazouro

 Hoxe era un espectáculo  ver o Cantábrico.

A forza das ondas:

Exemplo claro da erosión nos acantilados:


Na foto seguinte, o barrio de Lousada, aló enriba. En 1º plano, Bargado.
Lousada e Bargado

A praia da Pampillosa:
Praia da Pampillosa.

Aínda que nesta foto non se apreza ben ao estar chea a marea, dende hai uns días pechou o lugar por onde o río Ouro desembocaba no mar . O río desemboca agora pola escollera.
Desembocadura do río Ouro

Imos pasar pola Ponte de Ferro. Esta ponte instalouse no 2010 en sustitución doutra vella que se deteriorara. A ponte foi construida a finais do S. XIX.
Ponte de Ferro

Antes de pasar pola Ponte de Ferro, pasamos por debaixo da ponte do tren e da da estrada.

Cruzando pola Ponte de Ferro e mirando á dereita no sentido que nós imos, vemos o barrio de Vilarmea.
Río Ouro e o barrio de Vilarmea.

Nesta área recreativa, ao pé do río e moi cerca da praia da Pampillosa, hai un pequeno parque infantil e bancos, mesas e grellas que aproveita moita xente para vir comer. É un lugar con moito éxito xa que cando o tempo está bon sempre hai xente, incluso é popular celebrar os cumpres aí.
Área Recreativa

Deixaron esta parte da ponte antiga en exhibición.
Área Recreativa

Continuamos a camiñata polo paseo inaugurado no 2023.

A praia da Pampillosa acordou xa mellores tempos. Houbo unha época (na década dos 90) que esta praia tivo incluso bandeira azul, contaba con socorristas...Actualmente  e, dende hai xa uns cantos anos, perdeu todo o anterior porque se foi convertindo nunha pedreira, cada vez aumenta máis e máis o espazo con pedras.
Praia da Pampillosa

Vista do paseo marítimo por onde iremos.


A erosión do mar vai modelando a nosa costa. A rasa cantábrica está formada maiormente por pizarras e cuarcitas que conforman un terreo blando e facilmente erosionable.

A praia do Sarrido é unha pequena cala que en marea chea queda sen area.

Atravesamos un rego pola ponte de madeira:

No paseo hai abundantes bancos para descansar contemplando o mar.

Ás veces deixamos o paseo "oficial" para ir máis pegadas ao mar. A verdade é que eu prefiro estes carreiros naturais de toda a vida.

Aínda que só se ven pedras e rochas, esta é a praia de Peizás. En marea baixa é moi fermosa e ten area.

Fermosa imaxe da nosa costa na enseada de Auga Doce.
Enseada Auga Doce

A praia de Llas é a máis longa do concello con 760m e é moi frecuentada no verán. É un areal semiurbano e conta cun sistema dunar importante bordeado pola estrada.
Recibe ventos do Cantábrico que provocan ondas moderadas, polo que é apta para a práctica de deportes náuticos. 

Antes do auxe do turismo na zona da Mariña luguesa, a comezos da década de 1970, as dunas da praia, coñecidas como Os Ceás, eran usadas como cemiterio para os animais de granxa (porcos, cabalos, vacas...) mortos por enfermidade. A falta de control veterinario provocaba que os restos fosen enterrados lonxe das casas para evitar contaxios, e escollíase lugares areosos pola facilidade para cavar. Era tal o seu aproveitamento que as dunas estaban divididas para o seu uso por distintas parroquias.

Co aumento do turismo, o camposanto animal foi trasladado ao vertedoiro dunha antiga fábrica de cerámica, xa desaparecida. Porén, aínda hoxe é relativamente frecuente que aparezan restos de osamenta animal.

Praia de Llas

O sistema dunar da praia de Llas é moi importante e no ano 2024 puxéronse balizas para evitar a entrada de xente por aí, e que tamén se sigan erosionando as dunas polo que tamén se colocou unha empalizada de madeira e puxéronse plantas típicas de ecosistemas dunares.

                                                                          Sistema dunar de Llas
 
Arcos, covas marítimas, illas, pequenos illotes e furnas ou bufadeiros son predominantes nesta rasa costeira que o mar foi modelando durante séculos e segue a facelo.


Esta peninsula que vemos na seguinte foto chámase " A Tamaniña" e sitúase entre as praias de Llas e a Rapadoira. Aquí hai un Miradoiro para descanso e observación da costa, flora e fauna, fermosas vistas do mar batendo nos acantilados
Península da Tamaniña

As ondas rompendo no illote dos Cairos e en 1º plano, a Punta do Corno.

A Praia da Rapadoira é a "nena mimada" de Foz. É unha praia urbana con tódolos servizos e rodeada de bares e restaurantes. É a elexida por moita xente, sobre todo veraneantes, pola súa boa ubicación e poruqe se forma unha charca moi grande ao pé do espigón moi axeitada para os máis pequenos.
Praia da Rapadoira


Páxinas web consultadas:
https://ogabinetedefoz.blogspot.com/2016/02/os-caminos-de-foz-no-seculo-xix.htmlhttps://gl.wikipedia.org/wiki/Praia_de_Llas
https://www.xunta.gal/portada
https://www.elprogreso.es/articulo/a-marina/llas-sistema-dunar-protegido/202404011210311743768.html
https://amarinalucense.gal/es/playa-de-a-rapadoira





martes, 17 de setembro de 2024

CAMIÑO PRIMITIVO: SALAS-TINEO

Empezamos o Camiño Primitivo de Santiago o ano pasado e hai máis dun ano que non facíamos ningunha etapa, concretamente en xuño de 2023 fora a última (Grado-Salas). Tocou neste 2024 facer a 3ª etapa Salas-Tineo. Tíñamos lido que era unha etapa dura pola subida ata a A Espina pero a nós resultounos fácil, sen gran desnivel e sempre á sombra. Foi unha das etapas que máis doada nos resultou das 3 que levamos.

Características:

Lonxitude: 20,2 km.

Dificultade: fácil

Ruta lineal ben sinalizada pero a mín sempre me gusta seguir un track que me sinale os lugares importantes. O meu  en WIKILOC

Descripción:

Partimos de Salas, capital do concello do mesmo nome. Xa pasamos na anterior etapa por Cornellana que tamén pertence a este concello. Salas abre a porta ao occidente asturiano con paisaxes espectaculares de acento rural e con outras de aires coloniais e medievais. O mesmo centro histórico de Salas está declarado Conxunto de Interés Histórico polos edificios medievais que conserva.

A Colexiata de Santa Mª A Maior conserva este nome só por tradición e foi mandada edificar polo arzobispo Fernando de Valdés no S. XVI. O templo foi construido co fin de servir como panteón da familia Valdés e de feito, unha das obras máis importantes que conserva no seu interior é o mausoleo en alabastro dese arzobispo Valdés.

Non vimos o interior porque estaba pechado.

Colexiata de Santa Mª a 

Vista da torre que foi engadida ao outro edificio anos máis tarde, ao igual que outras capelas laterais.

Torre da Colexiata de Salas

Unha foto para a lembranza das 7 persoas que estamos a facer este Camiño Primitivo.

(Falta unha, que sacaba a foto)

Praza do Concello en Salas

A Torre Medieval está unida ao Palacio Valdés, casa natal de Fernando Valdés. Fernando de Valdés e Salas (S. XV-XVI) foi un home que acadou un tremendo poder na súa época en diferentes cargos civiles e eclesiásticos (bispo, arzobispo, inquisidor xeral....) Deixou tamén no su testamento a súa mellor obra: a creación da Universidade de Oviedo.
O Palacio Valdés tiña capela como se ve na ábsibe semicircular.
Palacio e Torre dos Valdés.

O Palacio Valdés (BIC) é actualmente Oficina de Turismo, Casa da cultura e tamén alberga un pequeno hotel. O Palacio está unido á Torre polo arco que se ve e no que están os escudos da familia Valdés -Salas. A Torre é BIC e alberga actualmente un Museo Prerrománico.
Arco que une a Torre co Palacio 

Abandonamos Salas cruzando a Praza da Campa.
Praza da Campa en Salas

E pola rúa Ondinas xa imos cara ás aforas.
Rúa Ondinas

Pasamos diante dun fermoso albergue privado moi chulo que chamou a nosa atención.
Albergue privado

Entramos xa en pleno bosque e vemos a Fonte de Paín.
Fonte de Paín

O asfalto xa rematou e vai un fermoso día de sol pero imos sempre á sombra.
Sempre á sombra

 Atravesamos a Ponte de Borra construida entre os S. XVII e XVIII cando este era o camiño que había para ir de Salas a La espina, antes da construcción da estrada xeral. A ponte salva un rego que vai desembocar ao Nonaya, algo máis abaixo.
Ponte de Borra

 Decidimos baixar 250m ata a cascada do Nonaya e vemos a Ponte do Carcabón. Despois pasaremos por derriba.
Ponte do Carcabón

A cascada está formada polo rego da Bouza que cae sobre o río Nonaya.
Cascada do Nonaya

Estamos subindo pero aínda que hai tramos bastante empinados, en xeral levamos moi ben a subida. Témolas subido bastante peores. Esta non ten moito desnivel e por riba o camiño vai sempre á sombra. O certo que subimos a bastante altitude pero notámolo pouco. Será que estamos máis en forma do que pensabamos?
Subindo cara a La Espina

Saimos á estrada N-634 por onde camiñaremos uns 800m. con coidado porque aínda que non ten moito tráfico tampouco ten arcén. Moito ollo!
N-634 sen arcén

Pasamos por debaixo da A-63, a autovía Oviedo-La Espina.
N-634 e A-63
 
E deseguida pillamos un camiño á esquerda para volver adentrarnos no bosque. Despois dunha subida de algo máis de 1km. empezamos a ver claros con prados e aldeas ao lonxe.

Estamos en zona totalmente gandeira e pasaremos  por diversas granxas vacunas.

Chaman a nosa atención dúas inmensas faias que atopamos neste prado:

Ao lonxe, as aldeas Brañameana, El Castro...A subida remata en Porciles. Agora veremos unha zona cha, na parroquia de Bodenaya.

Porciles é un lugar da parroquia de Bodenaya (concello de Salas) Na foto, un hórreo porque só ten 4 cepas, ao contrario da paneira que ten 6.

Un fermoso e antigo muro de pedra seca en Porciles.
Muro de pedra seca na parroquia de Bodenaya

Abandonamos xa Porciles rematando o asfalto por un camiño de carro de toda a vida. Frente a nós o Pico La Pereda.

Á beira dun cemiterio temos o Cruceiro de Bodenaya.
Cruceiro de Bodenaya

A igrexa de Santa Marina de Bodenaya é unha igrexa rural dunha sola nave.
Igrexa de Santa Mª de Bodenaya

Tamén vemos en Bodenaya o albergue en pedra e pintura rosa aberto en 2007, sendo un dos primeiros albergues privados do Camiño Primitivo.
Albergue de Bodenaya

Acadamos outra vez a N-634 xa cerca de La Espina (a  500m.). Temos que cruzar esta estrada.
Bodenaya

Imos en cómodo camiñar por unha recta entre paneiras e casas.

Entrando na Espina chama a nosa atención este fermoso edificio: é a escola de La Espina. Un CRA (Centro Rexional Agrupado) que recibe alumnos/as doutras localidades e abarca Infantil e Primaria. Actualmente ten 26 matriculados.
Foi contruida grazas ás aportacións económicas dun veciño deste lugar que emigrou a Cuba (ano 1941)
Escola indiana de La Espina

Hoxe é día de feira na Espina e por eso non podemos fotografar ben a igrexa de S. Vicente. En La Espina houbo tamén unha malatería(hospital de leprosos) da que non queda nada.
Igrexa de La Espina en día de feira

Celebrábase a Gran Feira de Covadonga e había tamén un mercado de gando vacuno e cabalar.
Gran Feira de Covadonga

Aquí crúzanse varias estradas. Nós temos que ir á esquerda para seguir de frente. Algo máis adiante paramos a comer en Casa El Cándano. Sentados nunha pequena terraza que hai, comemos uns bocatas que sabían a gloria. Hainos de varios ingredientes e ademais moi baratos. Despois de tomar tamén alí un café, arrancamos.
La Espina

Deixamos La Espina por este carreiro. Ás veces á sombra e outras por campos abertos.

A Capela do Cristo dos Aflixidos ao pouco de salir de La Espina, sirveu no pasado ata de galiñeiro antes de ser restaurada. Estamos xa no concello de Tineo.
                                                       Capela do Cristo dos Aflixidos
Un rincón idílico xunto á capela:

A Capela do Cristo dos Aflixidos, de frente. Dentro pódese ver un Cristo que voltou a este lugar despois de estar durante anos no templo parroquial , mentras a capela estaba deteriorada.
  Capela do Cristo dos Aflixidos

Voltando a vista atrás, vemos moi ben La Espina.
Ao fondo, La Espina

En Asturias, a cuncha que sinaliza o Camiño está colocada ao revés que en Galicia.

Estamos atravesando La Pereda, parroquia de Tineo.
La Pereda (Tineo)

Vemos unha casa moi decorada que é un albergue privado, moi recomendado polas redes sociais.
Albergue

Seguimos por La Pereda, (barrio El Reconco) no medio de prados, casas e granxas. Vemos tamén paneiras e hórreos.

La Pereda e máis ao fondo, La Espina.

Fermosísima paisaxe de prados coa Serra da Curiscada ao fondo.

Empezamos a ver tellados de lousa porque estamos cada vez máis cerca da provincia de Lugo, onde o que predomina nos tellados é este material. Estamos en Bedures.
Bedures

O Muíño de Bedures é testemuña de tempos pasados nos que había que ir aos muíños a moer os grans de trigo ou millo para obter a fariña coa que cocer o pan despois. Case sempre se mandaba aos nenos e nenas da casa porque era un traballo que podían facer: "El obero más ruín, a por agua y al molín"
Tamén ían os mozos e mozas para os que o muíño era punto de encontro moitas veces para mocear.
Muíño de Bedures

E agora chegamos a El Pedregal.


Camiños moi fermosos con árbores autóctonas.

Desembocamos na estrada AS-216 onde vemos un enorme ciprés que foi plantado en 1959.
El Pedregal

Temos que ir un pequeno tramo pola estrada. É curto pero perigoso pola falta de arcén. Pasamos diante da igrexa de S. Xusto e Pastor.
Igrexa de S. Xusto e Pastor

Pillamos á dereita deixando a estrada e vemos unha enorme cruz de pedra, símbolo deste camiño e aparece mencionada por vez 1ª en 1693.


O camiño ten  algúns tramos embarrados e con auga aínda que estamos a primeiros de setembro, supoño que en época de chuvias estarán peor pero é o que ten ir por camiños naturais. Só hai que levar bon calzado!

Pasamos outro muíño (O de Tablas ou Carbayo) practicamente en ruínas e seguimos por estes camiños ancestrais.

Hortas, prados, leiras de millo...din ben á que se dedica esta zona.

Pasamos por unha congostra (palabra que se está perdendo en galego porque poucas deben quedar)
 
E así fomos chegando a S. Roque a 1km. do centro da vila. 
 
A Capela de S. Roque dise que foi construida polo propio santo aínda que o máis probable é que fose construida por peregrinos franceses. Pénsase que é de finais do S.XII e foi rehabilitada e restaurada en varias ocasións aínda que conserva restos do seu estilo románico.
Capela de S. Roque(Tineo)
 
Ao redor da capela, hai un enorme campo moi coidado onde tódolos anos no mes de agosto se celebra unha importante e multitudinaria romería en honra de S. Roque.

E ata aquí chegou a nosa etapa de hoxe!!

Páxinas web consultadas:
https://www.ayto-salas.es/https://fundacionvaldessalas.es/fernando-de-valdes-y-salas-una-vida-dedicada-al-poder/
https://xurdemoran.blogspot.com/p/bienveni-blog-oficial-del-periodista-y.html
https://www.asturnatura.com/turismo/guia/capilla-de-san-roque-2653